Tarihten Kadınlar – Nefertiti

Kadınların günümüzde olduğu gibi geçmişte de tarihe büyük katkıları oldu.

    Çağımızın teknolojisi ve imkanlarıyla şimdiki kadınların başarıları daha görünür hale gelsede, geçmişte büyük işlere imza atıp tarihi kökünden değiştiren kadınlar buna rağmen hala pek bilinmemekte. İşin daha da üzücü tarafı ise bir çoğunun başarılarının dönemin şartları ve ataerkil düzen nedeniyle yok sayılması. 

Bu yazımda sizlere adını hayranlıkla andıran bir kadından bahsetmek istiyorum: Nefertiti. 

   Nefertiti ( M.Ö. 1370 – 1330), yaşadığı dönemde Mısır’ın kraliçesi olup, Firavun Akhenaton’un eşidir. Adının kelime anlamı ” güzellik geliyor”, ” güzel olan” ya da ” güzelden gelen” anlamına gelir. Kimi kaynaklarda Nefertiti’nin asıl adının ” Tadukhepa” olduğu fakat ünlü güzelliğinden dolayı Nefertiti olarak anıldığı ifade ediliyor. 

Nefertiti’nin kökeni ve nereden geldiği tam olarak bilinmesede bununla ilgili çeşitli varsayımlar bulunmakta. Bunlardan en kabul göreni ise bizi XVIII. Sülale Zamanına götürüyor: O dönemde Firavunların dost ülkelerle iyi ilişkilerini sürdürmek için onların prenseslerini alma alışkanlıkları, Mitanni kralının da güzel, elleri şifa dağıtan bir kızı vardı. Akhenaton’un babası Firavun III. Amonhotep hastaydı bunun üzerine Mitanni Kralı tedavi amacıyla kızı Tadukhepa’yı Mısır’a yolladı. Tadukhepa, firavunu dertlerinden kurtarması için yanına aldığı Tanrıça İştar heykelciğiyle birlikte Mısır’a 15 yaşında geldi. Tam o zamanlar Mısır dilinde ” güzel geldi” anlamında, Nefertiti, diye anıldı ve tarihe de öyle geçti. Kesin olan tek şey Firavun Akhenaton ile evlendiği ve onunla beraber, hatta bir rivayete göre Akhenaton’dan sonra da, hüküm sürdüğü. 

Nefertiti, kocası Firavun Akhenaton ile yeni ” Aton” dinini yaymaya çalışmıştır. Tahtta oldukları dönem boyunca çift, Mısır kültüründe bir devrim gerçekleştirerek, Mısır dininde köklü değişiklikler yapmıştır. Çok tanrılı din esasına sahip olan Mısır halkı, onun etkisiyle tek tanrılı inanca doğru yönelmiştir. Aton dininin esası, çok tanrılı bir dine inanmak yerine sadece güneş tanrısına tapmaktır. Nefertiti ve Akhenaton dinlerini yaymak amacıyla eski tapınakların hepsini yıkıp yeni bir başkent inşa etmişlerdir. Bunun sonucunda Akhenaton, Nefertiti’ye verdiği büyük destek nedeniyle birçok düşman da kazanmıştır. Bu süreçte Nefertiti’nin altı kız çocuğu olmuş, kızlarının beşi salgından dolayı ölmüştür. Nefertiti’nin tahta varis olacak bir erkek çocuk doğuramamış olması din adamları ve halk tarafından aşağılanmıştır. 

Buradan da görebileceğiniz üzere, Nefertiti’nin reformcu kişiliği firavunu bile etkisi altına almıştır. Nefertiti, sadece bir firavunun eşi değildir; Nefertiti firavunla aynı yetkiye sahiptir ve bu, dönemin şartlarına göre, neredeyse hiç görülmemiş bir şey olup kendisine ile eşine halktan ve din adamlarından gelen nefretin büyümesine de olanak sağlamıştır. 

Nefertiti ve Akhenaton, tahtta çok uzun süre kalamadıklarından dolayı memnuniyetsizlik çok uzun sürmemiştir. Akhenaton saraya yayılan salgın bir hastalıktan dolayı ölmüş, Nefertiti de ondan sonra bir süre daha tahtta kalmış ve ölmüştür.

Nefertiti’nin mezarı Krallar Vadisi’nde bulunmuştur. Bulunan kemikler ilk sonuçlara göre Nefertiti’nin kemikleri olmasına rağmen araştırmalar hala devam etmektedir. İlk bulgulara göre Nefertit başına sert bir cisimle vurulmak suretiyle öldürülmüştür. 

Nefertiti’nin büstü en çok kopyalanmış Antik Mısır eseridir. Ünlü Mısırlı heykeltıraş Tutmose tarafından yapılmış olup, atölyesinde bulunmuştur. Nefertiti’nin renkli büstü günümüzde Berlin’de sergilenmektedir. 

( Nefertiti’nin renkli büstü) 

Nefertiti alışılmadık reformcu kişiliği, güzelliği ve zekası ile tarihe geçmiş bir kadındır. Dönemin şartlarına göre son derece ileri görüşlü bir liderdir. Onu tanımak ve yönettiği döneme bizzat şahit olmak isterdim. 

   Bu yazımda tarihten sadece bir kadından bahsettim. Oysaki daha varlığından haberimizin bile olmadığı, tarihin tozlu sayfaları arasında kaybolup giden kim bilir kaç tane kadın var? Bunu çok merak ediyorum. Umarım ileride yapılan tarihi keşiflerle birlikte geçmişte unutulmuş kadınlardan daha da haberimiz olur ve az da olsa onları tanıma şansına sahip oluruz.

Yazan: Umay ÇELİK / 9-C / 1337

Kaynakça: 

https://tr.m.wikipedia.org/wiki/Nefertiti

http://www.antiktarih.com/2018/05/05/kralice-nefertiti/

https://egypt-museum.com/post/176006035271/bust-of-queen-nefertiti-from-amarna

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.